Tekrar ortodontik tedavi
Önceki ortodontik tedaviden sonra kalan veya yıllar içinde geri dönen sorunların planlı şekilde düzeltilmesi.
Bu size tanıdık geliyorsa
Hastalar bu konuyla en çok şu sözlerle gelir:
Braket taktım, dişlerim yeniden eğrildi
Pekiştirme aygıtını erken bıraktım
Önceki tedavinin sonucundan memnun değilim
Dişlerim düz ama kapanış veya gülüş yüzüme uymuyor
Sabit aygıtım koptu ve ön dişlerim yer değiştirdi
Bazen kişi bir kez ortodontik tedavi görür, ama sonuç beklediği gibi olmaz veya yıllar sonra dişler yeniden yer değiştirir. Bu nadir değildir. Tekrar tedavi özellikle hassas planlama gerektirir, çünkü hem önceki tedavinin sonuçlarını hem de geri dönüşün nedenini dikkate almak gerekir.
Neden böyle olur
- Tedaviden sonra retansiyon yapılmamış veya aygıt erken çıkarılmış
- Sabit aygıt kopmuş ve bu zamanında fark edilmemiş
- İlk tedavi yalnızca dişlere odaklanmış, kapanış ve yüz dikkate alınmamış
- Eksik veya şekli bozuk dişler onarılmamış
- Dişlerin yaşam boyu doğal hareketi ve yaşa bağlı değişiklikler
- Soruna yol açan alışkanlıklar, örneğin dil itme sürüyor
Yirmilik dişler çoğu zaman suçlanır, ama sistematik derleme onların ön dişlerin çapraşmasına anlamlı bir etkisini göstermiyor. Ayrıntılı: yirmilik dişler ve braket.
Tekrar tedavinin türleri
| Durum | Olası çözüm |
|---|---|
| Ön dişlerde hafif geri dönüş | Kısa şeffaf plak tedavisi veya yeni aygıt |
| Orta geri dönüş | Braket veya şeffaf plakla tam tedavi |
| Kapanış ve gülüş sorunları | Tamamen yeniden planlama, gerekirse mini vidalar |
| Eksik veya küçük dişler | Ortodontik aşama ve ardından estetik restorasyon |
Nasıl planlıyorum
- Varsa önceki tedavinin kayıtlarına, fotoğraflarına ve röntgenlerine bakarım
- Röntgende kökleri kontrol ederim: önceki tedavide kök rezorpsiyonu olmuş mu
- Diş eti ve kemiğin durumunu değerlendiririm
- Geri dönüşün nedenini belirlerim
- Yüzden başlayan yeni bir plan kurarım
- Retansiyonu özellikle dikkatle planlarım
Önceki tedavide kök rezorpsiyonu olduysa hafif kuvvetler ve dikkatli bir plan özellikle önemlidir. Bakınız: kök rezorpsiyonu.
Bir hastamızın hikâyesi
Bir hastamız tekrar tedaviyi Pitts21 Pro braket sistemiyle gördü. Tam bir sonuç için yalnızca ortodontik aşamada durmadık: tedaviden sonra diş hekimi ve protez uzmanı estetiği ve işlevi tamamladı. Benim için önemli olan, tedaviden sonra gülüşün yalnızca güzel değil, aynı zamanda uyumlu, işlevsel ve kalıcı olmasıdır.
Bu kez sonucu nasıl koruyoruz
- Retansiyonu geri dönüşün nedenine göre seçeriz
- Çoğu zaman sabit ve hareketli aygıtı birlikte öneririm
- Kontrol ziyaretlerini planlarız
- Aygıt koparsa veya plak sıkarsa hemen başvurmanızı rica ederim
Ayrıntılı: retansiyon neden önemli.
Bilim ne diyor
- Cochrane derlemesi (2023): hangi aygıtın herkes için en iyi olduğuna dair kanıt zayıftır, bu yüzden seçim bireysel olmalıdır.
- Sistematik derleme ve meta-analiz (2024): alt yirmilik dişlerin ön dişlerin çapraşmasına etkisi anlamsız veya çok küçüktür.
Küçük geri dönüşte ne yapmalı
Dişlerde küçük bir değişiklik görür görmez başvurmak önemlidir. Bazen aygıtı yeniden takmak veya yenisini yaptırmak yeterlidir. Bekledikçe değişiklik artar ve tedavi uzar. Sabit aygıt koptuysa, onu onarmadan önce dişlerin durumuna bakarım: dişler zaten hareket ettiyse önce onları düzeltmek gerekebilir.
Sık sorulan sorular
Tekrar tedavi ilkinden daha mı uzun sürer?
Çoğu zaman daha kısadır, özellikle yalnızca ön dişlerde geri dönüş varsa. Ama kapanış sorunlarında tam tedavi gerekebilir.
Şeffaf plakla tekrar tedavi mümkün mü?
Hafif ve orta geri dönüşte şeffaf plak çoğu zaman iyi bir seçimdir.
Eski belgeleri getirmeli miyim?
Varsa evet: eski fotoğraflar, röntgenler ve tedavi kayıtları planlamada çok yardımcı olur.
Bu kez geri dönmeyeceğine dair bir garanti var mı?
Dişler yaşam boyu hareket eder, bu yüzden garanti aygıttadır. Onu önerildiği şekilde takarsanız sonuç korunur.
Başka bir hekimin başlattığı tedaviyi sürdürüyor musunuz?
Evet, ama önce tam bir teşhis yapar ve planı yeniden kurarım. Bazen sistemi veya mekaniği değiştirmek gerekir.
Ayrıntılı okuyun
Bilimsel kaynaklar
Bu yazıdaki bilgiler aşağıdaki hakemli bilimsel makalelere ve sistematik derlemelere dayanmaktadır.
- Martin, C., Littlewood, S. J., Millett, D. T., Doubleday, B., Bearn, D., Worthington, H. V., & Limones, A. (2023). Retention procedures for stabilising tooth position after treatment with orthodontic braces. Cochrane Database of Systematic Reviews, 5(5), CD002283. [PMID: 37219527] | [DOI: 10.1002/14651858.CD002283.pub5]
- Palikaraki, G., Mitsea, A., & Sifakakis, I. (2024). Effect of mandibular third molars on crowding of mandibular teeth in patients with or without previous orthodontic treatment: a systematic review and meta-analysis. The Angle Orthodontist, 94(1), 122-132. [PMID: 37848193] | [DOI: 10.2319/032323-205.1]